In een eerder artikel schreef ik over de Westerse stereotyperingen van ‘Arabieren’ in de Westerse film: terroristen, barbaren, christenhaters. Wat voor de film al heel lang gold, geldt ook zeker voor een andere, veel moderne tak van sport, de gaming industrie. Deze heeft een geweldige invloed op de cultuur van West-Europa en Amerika.
'Digitaal oriëntalisme'
Pas zeer recentelijk heeft ‘gaming’ de wetenschappelijke aandacht gekregen die het om sociale, maatschappelijk, maar zeker ook filosofische en theologische redenen verdient te hebben. In 2008 publiceerde Vít Sisler een interessant artikel over de representatie van Arabieren in Westerse videogames. Hij bestudeerde meer dan 90 Europese of Amerikaanse en 15 Arabische videospellen waarin Arabieren/moslims in voorkomen. Sisler spreekt van een ‘digital oriëntalisme’. In games als Prince of Persia (1989), The Magic of Scheherazade (1989), Arabian Nights (1993), Al-Qadim: the Genie’s Curse (1994), Beyond Oasis (1995), Persian Wars (2001) en Prince of Persia: the Two Thrones (2005) zegt de naam vaak al meer dan genoeg.
'Virtual battlegrounds'
Een tweede gamegenre waarin stereotype Arabieren/moslims veelvuldig voorkomen zijn de ‘virtual battleground’-games als War in the Gulf (1993), Delta Force (1998), Conflict Desert Storm (2002), Full Spectrum Warrior (2004), Kuma/War (2004) en Conflict: Global Terror (2005). Over het algemeen neemt de speller de rol aan van een Amerikaanse (of daaraan geallieerde) soldaat, terwijl de vijandelijke troepen door de computer worden gespeeld. Ruilen val rol is daarbij vaker niet dan wel mogelijk, en waar dat wel mogelijk is (zoals bijvoorbeeld in Command & Conquer: Generals) is het direct duidelijk wie de dominante partij is (de Amerikanen).
In games als Delta Force worden de coaltiesoldaten vaak gehumaniseerd en geïndividualiseerd door het gebruik van nicknames of onderscheidende uiterlijke kernmerken, terwijl de vijandelijke soldaten juist worden gecollectiveerd en gefunctionaliseerd door het gebruik van termen als ‘verschillende terroristische groeperingen’, ‘militanten’ of ‘oproerlingen’. Zelfs in de manier waarop de AI (artificiële intelligentie) werkt, klinkt dit stereotype door. Vaak reageert de vijand op een ongecontroleerde of wrede manier, bijvoorbeeld door te boeren, te vloeken of spotten om gedode vijanden. Sisler bespeurt een belangrijke intensivering van dit soort games na de aanslagen van 11 september 2001.
Positieve uitzonderingen
Toch zijn ook op het gebied van videogames ook positieve uitzonderingen te noemen. Zo bracht Sid Meier in de serie Civilization in 2003 Conquests uit. In deze gameserie is het aan de speler om een gehele beschaving op te bouwen door goed te plannen, vijanden uit te roeien en vooral vrienden te maken. Conquests zet in op een historische setting in het Middeleeuwse Midden-Oosten en bevat een grote in-game encyclopedie met een indrukwekkende hoeveelheid (gewogen) informatie over historische, etnografische en culturele informatie over die periode. In Real Lies (2004) geeft de speler de mogelijkheid om op te groeien in bijna elk land op de wereld. De speler die er voor kiest ergens in het Midden-Oosten op te groeien komt op een genuanceerde manier in aanraking met de cultuur en religies van ‘Arabia’. In Global Conflicts: Palestine (2007) is het je opdracht om als journalist de Palestijnse Gebieden in te gaan en op basis van interviews een zo genuanceerd mogelijk verslag te doen van het conflict aldaar. En in PeaceMaker (2007) kan je als Israëlische premier of Palestijnse president in gesprek gaan om vrede in het Midden-Oosten te bewerkstelligen. In de game Assassin’s Creed vindt zelfs een intrigerende spiegeling plaats: de (Westerse) speler moet in de huid kruipen van een moslim om kruisvaarders te vermoorden. Natuurlijk is de rolverdeling typisch te noemen, maar het is opvallend met hoeveel sympathie, pracht en praal deze eenzame held/moordenaar omgeven is.
Het zal nog geruime tijd duren voordat de stereotype moslim heef afgedaan voor Hollywood en Silicon Valley, waarschijnlijk net zo lang als de cinema erover heeft gedaan zich van andere raciale vooroordelen ten opzichte van de ‘zwarten’ en vooral de ‘joden’ te ontdoen.
Op alle pagina's is een disclaimer van toepassing.
Lees ook de systeemberichten.
Deze site wordt niet gesponsord, noch door reclame financieel ondersteund.
Overgenomen teksten zijn van de eigenaar van deze site zelf of noemen hem bij name.
Pas zeer recentelijk heeft ‘gaming’ de wetenschappelijke aandacht gekregen die het om sociale, maatschappelijk, maar zeker ook filosofische en theologische redenen verdient te hebben. In 2008 publiceerde Vít Sisler een interessant artikel over de representatie van Arabieren in Westerse videogames. Hij bestudeerde meer dan 90 Europese of Amerikaanse en 15 Arabische videospellen waarin Arabieren/moslims in voorkomen. Sisler spreekt van een ‘digital oriëntalisme’. In games als Prince of Persia (1989), The Magic of Scheherazade (1989), Arabian Nights (1993), Al-Qadim: the Genie’s Curse (1994), Beyond Oasis (1995), Persian Wars (2001) en Prince of Persia: the Two Thrones (2005) zegt de naam vaak al meer dan genoeg.
Toch zijn ook op het gebied van videogames ook positieve uitzonderingen te noemen. Zo bracht Sid Meier in de serie Civilization in 2003 Conquests uit. In deze gameserie is het aan de speler om een gehele beschaving op te bouwen door goed te plannen, vijanden uit te roeien en vooral vrienden te maken. Conquests zet in op een historische setting in het Middeleeuwse Midden-Oosten en bevat een grote in-game encyclopedie met een indrukwekkende hoeveelheid (gewogen) informatie over historische, etnografische en culturele informatie over die periode. In Real Lies (2004) geeft de speler de mogelijkheid om op te groeien in bijna elk land op de wereld. De speler die er voor kiest ergens in het Midden-Oosten op te groeien komt op een genuanceerde manier in aanraking met de cultuur en religies van ‘Arabia’. In Global Conflicts: Palestine (2007) is het je opdracht om als journalist de Palestijnse Gebieden in te gaan en op basis van interviews een zo genuanceerd mogelijk verslag te doen van het conflict aldaar. En in PeaceMaker (2007) kan je als Israëlische premier of Palestijnse president in gesprek gaan om vrede in het Midden-Oosten te bewerkstelligen. In de game Assassin’s Creed vindt zelfs een intrigerende spiegeling plaats: de (Westerse) speler moet in de huid kruipen van een moslim om kruisvaarders te vermoorden. Natuurlijk is de rolverdeling typisch te noemen, maar het is opvallend met hoeveel sympathie, pracht en praal deze eenzame held/moordenaar omgeven is. 
