|
Bisdom ’s-Hertogenbosch gaat op de schop
Artikel, De Week Van, 23-04-09
Het bisdom draait er niet om heen. Er is crisis, en er moet hard worden ingegrepen. Bisschop Antonius Hurkmans kondigde afgelopen week aan dat van de 230 parochies in het bisdom 173 moeten verdwijnen. Reden: teruggang van kerkbezoek, vergrijzing en overcapaciteit.
In 2020 zal het bisdom ’s-Hertogenbosch nog maar uit 57 parochies bestaan en 12 dekanaten. Deze nieuwe parochies zijn vele malen groter dan de traditionele dorpen of stadswijken. Zo beslaat het nieuwe dekanaat Den Bosch-Boxtel-Oisterwijk vijf parochies in het gebied van Empel tot Moergestel en van Cromvoirt tot Liempde. De nieuwe parochie ’s-Hertogenbosch bestaat uit Empel, Rosmalen, Hintham en Den Bosch zelf en heeft de beschikking over negen kerken.
Opzet
De nieuwe parochie krijgt één parochiekerk met een pastorie en een parochiecentrum voor onder meer sacramentenvoorbereiding, catechese en diaconieactiviteiten. In de parochiekerk is iedere dag een eucharistieviering. Daarnaast zijn er kerken waar in het weekend minstens één eucharistieviering is en er zijn ook kerken die als kapel worden gebruikt voor doop, huwelijk, eerste communie en uitvaart. Op deze manier wil het bisdom zoveel mogelijk kerkelijke nabijheid garanderen. In de nieuwe parochie werkt een pastoraal team en is er een parochiebestuur. Het bisdom is dit omvangrijke reorganisatieproces feitelijk vorig jaar al gestart door het aanwijzen van ‘proefparochies’. In 2020 moet het hele proces afgerond zijn.
Noodzaak
Het bisdom voelt zich tot deze rigoureuze ingreep gedwongen door “de huidige geseculariseerde maatschappij die de Kerk voor nieuwe uitdagingen stelt,” aldus bisschop Hurkmans de beleidsnota ‘Groeien in Geloof, Geloven in Groei’. Toch speelt het bisdom geen verstoppertje en benoemt de problemen met naam en toenaam: “met een teruggang van kerkbezoek en roepingen, vergrijzing en een overcapaciteit aan kerken is een situatie ontstaan die vraagt om herbezinning. Doorgaan op dezelfde weg is niet heilzaam.” Het bisdom wil de steeds spaarzamere financiële, materiële en personele krachten bundelen. Als speerpunten in deze nieuwe parochies worden genoemd: jeugd en jongeren, huwelijk en gezin, kerk en samenleving, en roeping en vorming. Het zijn thema’s waar het bisdom zich al langer sterk voor maakt.
Eigenheid
Van parochianen gaat veel gevraagd worden, zoals het bisdom zich ook bewust is. De nabijheid van de eigen wijk- of dorpskerk gaat wijken voor een langere reis naar de centrale kerk van de nieuwe parochie. Wat dat voor de lokale geloofsgemeenschap gaat betekenen, blijft onzeker. Wellicht verdwijnen die geheel. Het is echter ook de vraag of gelovigen in staat zijn om de mentale overgang te maken van de ‘eigen’ kerk en gemeenschap naar die andere verderop. Er zullen wellicht veel mensen afvallen voor wie kerk meer een culturele vanzelfsprekendheid is dan een religieuze keuze. Waarschijnlijk worden de nieuwe parochies centra van de ‘nieuwe katholieken’, bezield, charismatisch, vaak neigend naar orthodoxie en vol vuur en ijver voor het geloof. Of deze verschuiving van een ‘culturele kerk’ naar een ‘keuzekerk’ uiteindelijk te betreuren is of niet, valt nu nog niet vast te stellen. In ieder geval doet het bisdom iets, en dat is in deze crisistijden wellicht het beste dat te verwachten valt.
Bronnen: Bisdom ’s-Hertogenbosch, KatholiekNederland.nl
Meer informatie: De publieksversie en de gewone versie van de notitie ‘Groeien in Geloof, Geloven in Groei’ zijn als pdf integraal te downloaden via www.bisdomdenbosch.nl. In deze brochures wordt ook antwoord gegeven op allerlei praktische vragen, en een kaart van de nieuwe parochiële indeling van het bisdom.
|