|
Democratie is niet de dictatuur van de meerderheid
Opinie, Volkskrant, 07-06-08
Politici als Rutte, Verdonk en Wilders waarschuwen voor een ‘dictatuur van de minderheid’ waarin kleine, religieuze groeperingen hun wil aan de meerderheid kunnen opleggen. Zij kennen hun eigen staatsinrichting niet, vindt theoloog Frank G. Bosman, want een ‘dictatuur van de meerderheid’ is een veel groter en reëler gevaar.
Afgelopen vrijdag was ik te gast in het NCRV-programma Stand.Café. Ik sprak daar onder andere met de VVD-prominent Bas Eeenhoorn over de wenselijkheid van preselectie van embryo’s. Preselectie is het selecteren van bevruchte eicellen op basis van genetische eigenschappen. Staatssecretaris Bussemakers had op een politiek nogal onhandige manier een voorstel in de Tweede Kamer ingediend om te selecteren op enkele genetisch overdraagbare ziekten. Bas Eenhoorn sprak in dit gesprek over de ‘dictatuur van de minderheid’, waarmee hij op de groeiende invloed van de christelijke partijen (CDA en ChristenUnie) doelde, en vooral op het politieke succes van deze groepen. Dit ‘verwijt’ van de VVD trof vooral minister Rouvoet, die bij het regeringsoverleg – terechte – ethische vragen stelde bij de inhoud, maar vooral ook politieke vragen bij de gehele gang van zaken.
'Dictatuur van de minderheid'
Het verwijt een christelijke dictatuur te willen vestigen is veel gehoord binnen de electoraal voorsukkelende VVD. De uit de VVD voortgekomen PVV (Geert Wilders) en Trost op Nederland (Rita Verdonk) verwijten de moslims hetzelfde, in hun ogen verfoeilijke ideaal na te streven: een theocratie. Premier Balkenende en ministers Rouvoet en Hirsch Ballin zijn dan een morele kruistocht begonnen om alle verworvenheden van de liberale staat omver te trekken. Rouvoet zet bij elke wetenschappelijke doorbraak zijn politieke voet tussen de deur (embryoselectie), en Hirsch Ballin wil te pas en te onpas de vrijheid van meningsuiting beperken ten gunste van de bescherming van religieuze minderheden als christenen en moslims (bv. de ‘affaire-Nekschot’).
Ethisch reveil
Het verwijt dat christenen (en moslims in een soort theocratisch monsterverbond) een dictatuur van de minderheid aan Nederland zouden (willen) opleggen, is onhoudbaar. Hiervoor zijn een aantal argumenten. Het eerste en meest voor de handliggende argument is dat het ‘ethisch reveil’ van christelijk rechts een welkome correctie is op de drie ideologieloze kabinetten Paars. Premier Kok schudde demonstratief zijn ideologische veren af, en met hem de gehele regering. Voor veel burgers bleek dit pragmatisme te hol, en zij kozen voor partijen met een duidelijke ideologie. Daar komt bij dat de ‘christelijke’ ministers in het kabinet de wind in de rug voelen van een groeiende groep politiek actieve moslims, die ook zo hun vraagtekens zetten bij alle verworvenheden van de liberale staat. Hiermee willen ze nog niet een theocratie naar Iraans voorbeeld stichten.
Bescherming minderheden
Het belangrijkste argument echter heeft te maken met de wijze waarop de Nederlandse staat is ingericht. Onze democratische traditie is door de schande en schande van religieus gemotiveerd geweld al snel tot inzicht gekomen dat (religieuze) minderheden beschermt dienen te worden tegen de macht van de meerderheid. VVD-leider Rutte mag in het embryodebat graag schermen met cijfers: “60% van de Nederlanders is voor”, gevolgd door het verwijt dat een kleine minderheid christenen de meerderheid iets wil verbieden. In tegenstelling tot wat ook Rita Verdonk onder democratie verstaat – “als de meerderheid bloemkool wil eten, staat er bloemkool op tafel” – betekent echte democratie juist niet dat de meerderheid zijn eigen zin doordramt. De staatinrichting die VVD, TON en PVV voorstaan is ook een dictatuur, maar dan van de meerderheid.
Representatieve democraie
Diezelfde cijfers – 60% wil dit of dat of zus of zo – raken trouwens ook om een andere reden geen doel. Onze democratie is niet ‘u vraagt, wij draaien’, hoewel Rita Verdonk met haar ‘wikipedia-partij’ iets anders suggereert. Belangen van mensen botsen voortdurend. Hetgeen voor de bakker wenselijk is, is voor de aannemer een angstdroom. Wat voor de buschauffeur een zegen is, daar krabt zijn werkgever nog eens even zorgelijk achter zijn oor. De politieke arena is ingesteld om al die tegengestelde belangen zoveel mogelijk met elkaar in overeenstemming te brengen. Toppunt hiervan is het tegelijk zo bejubelde en verfoeide poldermodel. We leven nu eenmaal in een representatieve en niet in een directe democratie. Een ‘dictatuur van de meerderheid’, die VVD, TON en PVV graag zouden zien, past echter niet in onze geschiedenis, nog in ons politieke kilmaat.
Gelijkheid
Een laatste argument is dat van het gelijkheidsbeginsel. Er zijn in het maatschappelijke en politieke debat honderden minderheidsgroeperingen aan te wijzen, die allemaal rechten opeisen. Dan kan je niet alleen aan religieuze groeperingen als (orthodoxe) moslims en christenen denken, maar ook aan homoseksuele mannen en vrouwen, aan etnische groeperingen, enzovoorts. Allemaal groepen die rechten hebben gekregen, die misschien wel ten koste gaan van de meerderheid in dit land. Moet dat ook allemaal verdwijnen?
De door de VVD, TON en PVV gesignaleerde dictatuur van de christelijk-islamitische gelovige minderheid bestaat louter in hun eigen hoofd, dat vol zit met electorale overwegingen. De dictatuur van de meerderheid waar zij omgekeerd voor lijken te pleiten, is een veel reëlere en grotere bedreiging voor Nederland.
Bron: Dit artikel is eerder gepubliceerd in de Volkskrant.
...
|
